مروری بر روش‌های کلی ساخت و امتزاج رنگ و مرکب به روش‌های کهن اسلامی

نوع مقاله : مقاله مروری

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده هنر، دانشگاه شاهد

2 دانش‌ آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده هنر، دانشگاه شاهد،

چکیده

آشنایی کلی با مبانی اولیه و کهن ساخت رنگ‌ها و مرکب‌های قرون اولیه موجب بازسازی و احیای مجدد هویت علوم کهن، صنعت و هنر اسلامی‌ می‌شود. بر خلاف شیوه‌های ساده و امروزی، ترکیب عناصر درصنایع مختلف، در گذشته شیوۀ «امتزاج عناصر» با روش‌های ساخت چهارگانه، در ارتباط با طبیعیات ارسطو و کیفیات مزاج هر عنصر در امتزاج با عنصر دیگر از اصول اساسی و پایه رنگ‌سازی و مرکب‌سازی بوده است. «امتزاج» بر خلاف «ترکیب» گونۀ ویژه‌ای از ترکیب با تأثیر و تأثر و شرایط خاص می‌باشد. هدف از این پژوهش آشنایی کلی با مبانی شیوه‌های تاریخی ‌ساخت یک نوع مرکب به نام لیقۀ‌ طلایی است. تحقیق حاضر مروری کلی برشیوه‌های رنگ‌سازی و مرکب‌سازی در قرون اولیه است.

کلیدواژه‌ها

dor 20.1001.1.22517278.1399.10.4.1.8

موضوعات


عنوان مقاله [English]

An Overview of General Methods of Construction and Fusing of Paint and Ink Through Islamic Ancient Methods

نویسندگان [English]

  • Mohsen Morasi 1
  • Arezoo Pouryaii 2
1 Faculty of Art, Shahed University,
2 Faculty of Art,, Shahed University
چکیده [English]

General familiarity with the early and ancient fundamentals of making paint and ink of the early centuries results in reconstruction and renewal of the identity of ancient sciences, islamic art and industry.Unlike simple and today's methods of combining of the elements in different industries, in the past, the way of merging the elements with the quadruple methods of construction, in relation to Aristotle’s natural and each element's temperament quality in merging with the other element has been a fundamental principle of  paint-making and ink manufacturing. "Fusion" unlike "combination” is a special type of combining with effect and affect under a special circumstance.This research aims to general familiarization with fundamentals of historical methods of making an ink called Golden ink. This research is a general revision of the methods of paint and ink making in the early centuries.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Temperament
  • Quadruple elements
  • Construction
  • Fusing
  • Paint and ink
  • Old islamic
1. A. Puriaiy, M. marasi," Inking and Painting Secrets in Iranian Painting", Heritage of Art, Tehran, 1397.
2. N. Mayele Heravi, "Book designing in Islamic Civilization", (Collection of rasail in the field of calligraphy, inking, paper, illumination and imitation), Astan. Quds. Razavi, Mashhad, 1372.
3. I. Sanhaji, "Omdatol Kotab",(with an Introduction by Najib Mili Heravi and Essam Makia), Islamic Research Foundation, Astan Quds Razavi Publications, Mashhad, 115, 1988.
4. م. ﻣﻬﺪوی، م. ﻳﻮﺳﻔﻲ، "ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻔﺲ و ﻣﺰاج در ﻓﻠﺴﻔﻪ اﺳﻼﻣﯽ و ﻓﻠﺴﻔﻪ ذهﻦ"، نشریه ﻋﻠﻤﻲ حکمت اسلامی، 5، 179-177، 1397.
5. ح. اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ، "اﻟﻤﺒﺎﺣﺜﺎت"، ﺗﻮﺿﻴﺢ، ﻣﻘﺪﻣﻪ و ﺗﺤﻘﻴﻖ از ﻣﺤﺴﻦ ﺑﻴـﺪارﻓﺮ، اﻧﺘﺸﺎرات ﺑﻴﺪار، ﻗﻢ، 1371.
6. ع. ﻋﺒﻮدﻳﺖ، "درآـی ـﻪ ﻧﻈـم ﺣﮑﻤـﺖ  ﺻـراﯾﯽ"، انتشارات ﺳـﻤﺖ، ﺗﻬـﺮان، 1391.
7. M.Nazim Jahan, "The Great environment volume ", Al-Mai, Tehran, 2015.
8. O. Sadeghpour, "Fundamentals and Traditions of Iranian Traditional Pharmacy", Elmie, Tehran, 2013.
9. ی. محمدی‌فر، "تاثیر رنگ بر ارزش روانی ادراک شده کیفیت خودرو"، نشریه علمی مطالعات در دنیای رنگ، 9، 63-55، 1398.
10. M. Aghili Khorasani, "Eladouyeh Reservoir", Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, 2008.
11. A,Ghalousi Andalusian, "Tohafol Khavas fi Torafol Khavas", Dr. Mukhtar al-Abadi, Maktab al-Alexandriya, Egypt, 32, 1427.
12.   م. حسینی دیلمی تنکابنی، "فرهنگ و اصطلاحات طبی و دارویی تحفه‌المومنین"، انتشارات چوگان، تهران، ص298-297، 1394.
14. A. Dehkhoda,"Dictionary of dehkhoda", University of Tehran, Tehran, 1330.
15.الف. شیخ‌زاده، "خواص و کاربرد آکاسیا سنگال و صمغ عربی"، نشر دانش، تهران، 4 ،  1375.
16. گ. ﺷﺮﻳﻔﻲ، گ. ﺷﺮﻳﻔﻲ، "ﺑﺮﺭﺳﻲ ﺗﺪﺍﻭﻡ ﺍﺳﺘﻔﺎﺩﻩ ﺍﺯ ﺯﻋﻔﺮﺍﻥ ﺩﺭ ﻫﻨﺮ ﮐﺘﺎﺏ ﺁﺭﺍﻳﻲ ﺍﻳﺮﺍﻥ"، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣۀ ﻋﻠﻤﻲ ﻧﮕﺮﻩ، ۸۲، 9-7، 1392.
17. م. طوسی، "تذهیب الاحکام"، مصحح حسن موسوی الخرسان، دارالکتب الاسلامیه، تهران، ص367، 1407.
18. پ. بدری‌توفیق، "رِسالَتانِ فِی الصَناعَهِ المَخطُوطِ العَرَبی"، بغداد، المورد، 1364.
19. پ. بدری‌توفیق، "صناعه الاحبار واللیق و الاصباغ"، (فصول من مخطوطه قطف الازهار للمغربی، بغداد، دبلوم وثائق، 1362.
20. الف. پوریایی، م. مراثی، "روش ساخت و کاربرد حبر اسود در نسخ خطی با تأکید بر رسالهی عُمدَه الکُتاب"، کتاب‌داری و اطلاع‌رسانی آستان قدس رضوی، 21، 3، ص. 16، 20، 22، 24، 1397.